کارشناس روس، M. S . Tswett ، بعنوان کاشف کروماتوگرافی در آغاز قرن اخیر شناخته د (۲۱]. او با استفاده از یک ستون پر شده از کربنات کلسیم پودر شده و با عبور یک حلال در این ستون، رنگدانه های برگ سبز را به یکسری نوارهای رنگی جداسازی کرد. او برای توصیف این فرآیند نام کروماتوگرافی (نوشتن با رنگ) را از زبان یونانی برای رنگ کروما) و نوشتن (گرافین) انتخاب نمود. بهرحال، کروماتوگرافی مایع ستونی توصیف شده توسط وی، تا قبل از کشف دوباره آن در اوایل دهه ۱۹۹۰ بعنوان یک روش آزمایشگاهی مستم، به موفقیتی نرسید. تکنیکهای جداسازی مورد استفاده توسط شیمیدانها تا این زمان، به روشهای آزمایشگاهی از قبیل تبلور، توزيع مایع - مایع و تقطير محدود بود و تکنیک های جدید برای جداسازی سریع ترکیبات خالص از مواد طبیعی و برای پشتیبانی از توسعه روش های پیچیده و در حال افزایش سنتز مواد آلی مورد نیاز بود. اگرچه دانشمندان زیادی در تکامل کروماتوگرافی مدرن سهم بسزایی داشتند، اما از میان آنها میتوان بطور ویژه به A. J . P .Martin اشاره کرد که در سال ۱۹۵۲ به همراه R . LM Synge بخاطر اختراع کروماتوگرافی تقسیمی و در همین سالبه همراه A. T . James بخاطر معرفی کروماتوگرافی گاز - مایع جایزه نوبل را دریافت نمود. دهه ا ۱۹۴۰ شاهد گسترش سریعی در استفاده از روش های آزمایشگاهی کروماتوگرافی بود، اما معرفی و توسعه کروماتوگرافی گاز - مایع در دهه ۱۹۵۰، باعث ایجاد یک تحول بزرگ در این زمینه گردید و منجر به پیشرفت روش های دستگاهی جداسازی شد که در نهایت تنوع کروماتوگرافی مدرن امروزی را رقم زد. دیگر مراحل مهم در تاریخ تکامل روش های جداسازی کروماتوگرافی در جدول (۱-۱) خلاصه شده است [۳-۵]. زندگینامه پیشگامان در زمینه کروماتوگرافی در مراجع [۸ - ۶) جمع آوری شده است.
